1. Przedmiot opinii prawnej Przedmiotem niniejszej opinii prawnej jest ustalenie jakie sankcje grożą w następujących sytuacjach:   a) Odpady niebezpieczne są przemieszczane z punktu A do B w Polsce, jako niepodlegające ADR, przy czym właściwe organy stwierdzają w trakcie kontroli samochodu, że przewóz podlega jednak ADR.   b) Odpady niebezpieczne są przemieszczane z państwa Unii Europejskiej do Polski, względnie tranzytem przez Polskę, a brak jest odpowiedniego zgłoszenia/decyzji, o których mowa w ustawie z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124, poz. 859 z późn. zm.);   c) Odpady niebezpieczne są przemieszczane z państwa Unii Europejskiej do Polski, względnie tranzytem przez Polskę na podstawie wymaganych dokumentów, o których mowa w ustawie z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. nr 124, poz. 859 z późn. zm.), lecz właściwe organy stwierdzają, że dokumenty te są podrobione;   d) W liście przewozowym znajduje się zapis, że przewożone towary nie są odpadem, a właściwe organy stwierdzają, że to jednak jest odpad. 2. Analiza prawna 2.1. Uwagi ogólne Odpad oznaczony „*” to zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 27 września 2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. Nr 112, poz. 1206) odpad niebezpieczny. Wobec tego co do zasady powinna znajdować do jego przewozu zastosowanie ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (Dz. U. Nr 227, poz. 1367 z późn. zm.), zwana dalej ‘ustawą o przewozie towarów niebezpiecznych’, gdyż zgodnie z art. 1, ustawa określa zasady prowadzenia działalności w zakresie krajowego i międzynarodowego przewozu drogowego, koleją i żeglugą śródlądową towarów niebezpiecznych oraz organy i jednostki realizujące zadania związane z tym przewozem. Art. 2 pkt 4 tej ustawy stanowi, że „towar niebezpieczny to materiał lub przedmiot, który zgodnie z ADR, RID lub ADN nie jest dopuszczony, odpowiednio, do przewozu drogowego, przewozu koleją lub przewozu żeglugą śródlądową albo jest dopuszczony do takiego przewozu na warunkach określonych w tych przepisach”, natomiast zgodnie z art. 2 pkt 5, „przewóz drogowy towarów niebezpiecznych to każde przemieszczenie towarów niebezpiecznych pojazdem po drodze publicznej lub po innych drogach ogólnodostępnych, z uwzględnieniem postojów wymaganych podczas tego przewozu oraz czynności związanych z tym przewozem.” Niemniej, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, „przepisów ustawy nie stosuje się do przewozu towarów niebezpiecznych w przypadkach wskazanych odpowiednio w ADR, RID lub ADN”. ADR to umowa europejska dotyczącą międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzona w Genewie dnia 30 września 1957 r. (Dz. U. z 2011 r. Nr 110, poz. 641), wraz ze zmianami obowiązującymi od dnia ich wejścia w życie w stosunku do Rzeczypospolitej Polskiej, ogłoszonymi we właściwy sposób (art. 2 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych), zwana dalej ‘ADR’. ADR określa także w jakich sytuacjach jej przepisy nie znajdują zastosowania. Przykładowo zgodnie z załącznikiem A Dział 3.3.1. 598 ADR, następujące przedmioty nie podlegają przepisom ADR:   (a) akumulatory nowe, jeżeli:    - są zamocowane w taki sposób, że nie mogą zsunąć się, upaść lub ulec uszkodzeniu;    - są umieszczone w urządzeniach przewozowych, o ile nie są odpowiednio spiętrzone, np. na paletach;    - nie mają pozostałości materiałów kwaśnych lub alkalicznych na zewnętrznych powierzchniach;    - są zabezpieczone przed zwarciem.   (b) akumulatory zużyte, jeżeli:    - ich obudowy nie są uszkodzone;    - są zamocowane w taki sposób, np. poprzez spiętrzenie na paletach; aby nie mogła wyciekać ich zawartość oraz aby nie mogły zsunąć się, upaść lub ulec uszkodzeniu;    - nie mają pozostałości materiałów kwaśnych lub alkalicznych na zewnętrznych powierzchniach;    - są zabezpieczone przed zwarciem. Wobec powyższego, przewóz drogowy zużytych akumulatorów spełniający powyższe warunki, nie wymaga stosowania przepisów określonych ADR ani też ustawą o przewozie towarów niebezpiecznych. Nadto w sprawie zastosowanie analizy wymaga rozporządzenie (WE) nr 1013/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz. Urz. UE L Nr 190, str. 1), zwanego dalej ‘rozporządzeniem 1013/2006’, gdyż zgodnie z art. 1 ust.2 „rozporządzenie ma zastosowanie do przemieszczania odpadów:   a) pomiędzy Państwami Członkowskimi, na terytorium Wspólnoty lub z tranzytem przez państwa trzecie;   b) przywożonych do Wspólnoty z państw trzecich;   c) wywożonych ze Wspólnoty do państw trzecich;   d) przewożonych w ramach tranzytu przez terytorium Wspólnoty, na trasie z oraz do państw trzecich.” Rozporządzenie 1013/2006 w wypadku odpadów, których wysyłka odbywa się w obrębie terytorium Wspólnoty, przewiduje dwie podstawowe procedury kontrolne: tzw. uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody (art. 3 ust. 1 rozporządzenia 1013/2006) oraz tzw. ogólnych obowiązków w zakresie informowania (art. 3 ust. 2 rozporządzenia 1013/2006). Zgodnie z art. 3 ust. 1 lit. b pkt i rozporządzenia 1013/2006, „procedurze uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody określonej w przepisach niniejszego tytułu podlegają przemieszczenia odpadów jeżeli mają być poddane procesom odzysku odpadów wyszczególnionych w załączniku IV, który obejmuje między innymi odpady wyszczególnione w aneksach II i VIII Konwencji bazylejskiej.” Takimi odpadami właśnie mogą być odpady niebezpieczne, co wymaga weryfikacji w podanym załączniku. W procedurze tzw. uprzedniego pisemnego zgłoszenia i zgody zgłaszający, który zamierza dokonać przemieszczenia odpadów, dokonuje uprzedniego pisemnego zgłoszenia właściwemu organowi wysyłki i za jego pośrednictwem innym uprawnionym organom (miejsca przeznaczenia i tranzytu). Jeżeli zgłoszenie zostało dokonane prawidłowo, wszystkie zainteresowane w sprawie organy mogą wydać jedną z decyzji: o wyrażeniu bezwarunkowej zgody, o wyrażeniu zgody z określonymi warunkami (art. 10 rozporządzenia 1013/2006 – warunki dokonania przemieszczenia) lub o wyrażeniu sprzeciwu (art. 11 i 12 rozporządzenia 1013/2006). Zgody w formie decyzji administracyjnej udziela Główny Inspektor Ochrony Środowiska, gdyż zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów (Dz. U. Nr 124, poz. 859 z późn. zm.), zwanej dalej ‘ustawą o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów’, „zezwolenia na:   1) przywóz odpadów na teren kraju,   2) wywóz odpadów poza teren kraju,   3) tranzyt odpadów przez teren kraju wydaje Główny Inspektor Ochrony Środowiska.” Mając na uwadze powyższe ogólne uwagi, poniżej dokonano analizy każdego z czterech przedstawionych hipotetycznych zdarzeń. 2.2. Przemieszczenie odpadów na terenie Polski, gdy właściwe organy stwierdzają, że przewóz podlega ADR Jak wynika z uwag wstępnych, w określonych w ADR sytuacjach, po spełnieniu pewnych warunków, przewóz towarów niebezpiecznych nie zawsze podlega ADR. Należy także zauważyć, że o ile ADR ma zastosowanie w przewozach międzynarodowych, to jak wynika z art. 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, ma ona zastosowanie także do krajowego przewozu drogowego. Jeśli więc przewożenie opadu niebezpiecznego podlega ADR, to także w przewozach krajowych znajduje zastosowanie ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych, która stanowi w art. 5 ust. 1, że „zezwala się na przewóz towarów niebezpiecznych, określonych odpowiednio w ADR, RID lub ADN jako towary dopuszczone do przewozu, wyłącznie na warunkach określonych w tych przepisach”. Jeśli więc towary niebezpieczne przewożone są w sposób naruszający wymagania określone w ADR, to mamy do czynienia z naruszeniem ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Zgodnie z art. 99 ust. 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, kontrolę przewozu towarów niebezpiecznych przeprowadzają w transporcie drogowym:&nbsp - inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego - na drogach, parkingach oraz w miejscu prowadzenia działalności gospodarczej przez uczestnika przewozu towarów niebezpiecznych w zakresie przewozu drogowego;   - funkcjonariusze Policji - na drogach i parkingach;   - funkcjonariusze Straży Granicznej - na drogach i parkingach;   - funkcjonariusze celni - na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; Osoby w/w przeprowadzające kontrolę na warunkach i w trybie określonym w przepisach określających zakres ich działania (art. 99 ust. 3 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych). Art. 102 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych stanowi, że w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości związanych z przewozem drogowym towarów niebezpiecznych, mających wpływ na bezpieczeństwo tego przewozu, osoba przeprowadzająca kontrolę:     1)   uniemożliwia przekroczenie granicy środkiem transportu i jego wjazd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli środek transportu znajduje się w zasięgu terytorialnym przejścia granicznego;     2)   podejmuje czynności zmierzające do usunięcia środka transportu wraz z ładunkiem i zdeponowania go w miejscu postojowym umożliwiającym bezpieczne jego pozostawienie na koszt właściciela lub posiadacza środka transportu. Środek transportu może być zwrócony uprawnionej osobie po usunięciu nieprawidłowości i pokryciu kosztów związanych z jego usunięciem, postojem i czynnościami zabezpieczającymi. Nie ma natomiast możliwości zarekwirowania czy też przepadku ładunku. Ponadto zgodnie z art. 107 ust. 1, 2 i 4 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, „uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych, który narusza obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 10.000 zł. Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków oraz wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia określa załącznik do ustawy”. Kary pieniężne nakładają, w drodze decyzji administracyjnej, odpowiednio:   - wojewódzki inspektor transportu drogowego - na uczestników przewozu drogowego towarów niebezpiecznych;   - organy Policji;   - organy Straży Granicznej;   - organy Służby Celnej. Z powyższego wynika, że co do zasady karze podlegają więc uczestnicy ruchu, którymi są zgodnie z art. 2 pkt 8 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, podmioty wymienione w ADR, RID lub ADN lub jednostka wojskowa, prowadzące działalność związaną z przewozem towarów niebezpiecznych. Do podmiotów tych zalicza się:   - ‘nadawcę’, tj. przedsiębiorstwo, które wysyła towary niebezpieczne, zarówno we własnym imieniu jak też w imieniu osoby trzeciej. Jeżeli operacja transportowa odbywa się na podstawie umowy przewozu, to za nadawcę uważa się to przedsiębiorstwo, które jest nadawcą zgodnie z umową przewozu;   - ‘odbiorcę’, tj. odbiorcę zgodnie z umową przewozu. Jeżeli zgodnie z przepisami dotyczącymi umowy przewozu, odbiorca wyznacza osobę trzecią, to osobę tę uważa się za odbiorcę w rozumieniu ADR. Jeżeli operacja transportowa odbywa się bez umowy przewozu, to za odbiorcę uważa się przedsiębiorstwo, które odbiera ładunek z towarami niebezpiecznymi po jego przybyciu;   - ‘przewoźnika’, tj. przedsiębiorstwo, które wykonuje operację transportową na podstawie umowy przewozu lub bez niej;   - ‘załadowcę’, tj. przedsiębiorstwo, które dokonuje załadunku towarów niebezpiecznych do pojazdu lub dużego kontenera;   - ‘operatora kontenera-cysterny/cysterny przenośnej’, tj. przedsiębiorstwo, na które zarejestrowany jest dany kontener-cysterna / cysterna przenośna;   - ‘pakującego’, tj. przedsiębiorstwo, które umieszcza towary niebezpieczne w opakowaniach, z uwzględnieniem dużych opakowań i dużych pojemników do przewozu luzem (DPPL), a także - jeżeli jest to konieczne - przygotowuje sztuki przesyłki do przewozu;   - ‘napełniającego’, tj. przedsiębiorstwo, które dokonuje załadunku towarów niebezpiecznych do cystern (pojazdów-cystern, cystern odejmowalnych, cystern przenośnych i kontenerów-cystern), albo do pojazdów, do dużych lub małych kontenerów do przewozu luzem, do pojazdów-baterii lub do MEGC. Warto także zauważyć, iż w stosunku do podmiotów wykonujących przewóz drogowy towarów niebezpiecznych stosuje się ograniczenia dla sumy kar nałożonych w wyniku kontroli drogowej lub w przedsiębiorstwie, określone w rozdziale 11 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (art. 110 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych). Ponadto zgodnie z art. 109 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, nie nakłada się kar pieniężnych, jeżeli:     1)   okoliczności sprawy i dowody wskazują, że uczestnik przewozu lub nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek działania osób trzecich lub wskutek zdarzeń i okoliczności, którym podmiot nie mógł zapobiec, albo     2)   za stwierdzone naruszenie, na uczestnika przewozu została nałożona kara przez inny uprawniony organ. Przepis ten stosuje się odpowiednio, w przypadku nałożenia kary przez uprawniony zagraniczny organ. Postępowanie administracyjne w sprawach o nałożenie kary pieniężnej w zakresie przewozu drogowego prowadzone jest na zasadach i w trybie określonym w rozdziale 11 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874, z późn. zm.), zwanej dalej ‘ustawą o transporcie drogowym’, o czym stanowi art. 107 ust. 5 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. W szczególności zastosowanie znajdzie art. 93 ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z tym przepisem, „karę pieniężną nakłada w drodze decyzji administracyjnej właściwy ze względu na miejsce wykonywanej kontroli organ, którego pracownicy lub funkcjonariusze stwierdzili naruszenie obowiązków lub warunków przewozu drogowego, przy czym jeśli to funkcjonariusz Policji ujawni naruszenie, to ma obowiązek przekazać dokumenty z przeprowadzonej kontroli właściwemu ze względu na miejsce kontroli wojewódzkiemu inspektorowi transportu drogowego – wtedy postępowanie administracyjne prowadzi ten właśnie organ, który także wydaje decyzję administracyjną.” Wyjątek ten nie dotyczy naruszenia popełnionego przez zagranicznego przewoźnika drogowego. Od decyzji przysługuje odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego (art. 51 ust. 8 ustawy o transporcie drogowym). Decyzja ostateczna staje się wykonalna po upływie 30 dni od jej doręczenia, chyba że strona wniesie skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W przypadku wniesienia skargi decyzja staje się wykonalna z chwilą:  1) odrzucenia skargi,  2) cofnięcia skargi, lub  3) wydania przez sąd prawomocnego orzeczenia o oddaleniu skargi. Art. 111 ust. 1 i 2 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych stanowi natomiast, że „kierujący pojazdem, osoba prowadząca inny środek transportu, członek załogi środka transportu lub inna osoba fizyczna wykonująca czynności związane z przewozem towarów niebezpiecznych, która narusza obowiązki lub warunki przewozu towarów niebezpiecznych, podlega karze grzywny. Orzekanie w tych sprawach następuje w trybie określonym w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia.” Odnośnie odpowiedzialności karnej, to zgodnie z art. 183 § 1, 2,3,4 k.k., „kto wbrew przepisom składuje, usuwa, przetwarza, dokonuje odzysku, unieszkodliwia albo transportuje odpady lub substancje w takich warunkach lub w taki sposób, że może to zagrozić życiu lub zdrowiu człowieka lub spowodować istotne obniżenie jakości wody, powietrza lub powierzchni ziemi lub zniszczenie w świecie roślinnym lub zwierzęcym w znacznych rozmiarach, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Tej samej karze podlega, kto wbrew przepisom przywozi z zagranicy substancje zagrażające środowisku lub wbrew przepisom przywozi z zagranicy lub wywozi odpady za granicę, jak również wbrew obowiązkowi dopuszcza do popełnienia tych czynów. Jeżeli sprawca czynu działa nieumyślnie, to podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2” (art. 183 § 6 k.k.). 2.3. Przemieszczanie odpadów z państwa Unii Europejskiej do Polski lub tranzyt przez Polskę bez zgłoszenia lub zezwolenia Jak wskazano w uwagach wstępnych, odpad niebezpieczny najczęściej zgodnie z rozporządzeniem 1013/2006 podlega procedurze uprzedniego zgłoszenia i zgody. Brak zgłoszenia lub zgody (zezwolenia) stanowi tzw. nielegalne przemieszczenie, gdyż zgodnie z art. 2 pkt 35 rozporządzenia 1013/2006, ‘nielegalne przemieszczanie’ oznacza „przemieszczanie odpadów dokonane m.in. bez zgłoszenia go wszystkim zainteresowanym właściwym organom, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem lub bez zgody zainteresowanych właściwych organów, zgodnie z niniejszym rozporządzeniem.” Dalej, art. 24 ust. 1 rozporządzenia 1013/2006 stanowi, że „jeżeli właściwy organ ujawnił przemieszczanie, które uważa za nielegalne, niezwłocznie powiadamia o tym pozostałe zainteresowane właściwe organy”. Na mocy art. 24 ust. 2 rozporządzenia 1013/2006, „jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi zgłaszający, właściwy organ wysyłki zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną:  a) odebrane przez podmiot, który faktycznie dokonał zgłoszenia; lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia,   b) odebrane przez podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia; lub, jeżeli jest to niewykonalne,   c) odebrane przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu; lub, jeżeli to niewykonalne,   d) poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu w inny sposób w państwie przeznaczenia lub wysyłki przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu; lub, jeżeli jest to niewykonalne,   e) poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu w inny sposób w innym państwie przez właściwy organ wysyłki albo przez osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu, jeżeli wszystkie zainteresowane właściwe organy wyrażą na to zgodę.” Dla analizy powyższego przepisu ma więc istotne znaczenie pojęcie ‘zgłaszającego’, zdefiniowane w art. 2 pkt 15 rozporządzenia 1013/2006. Zgodnie z definicją, ‘zgłaszający’ oznacza:   a) w przypadku przemieszczeń pochodzących z Państwa Członkowskiego - każdą osobę fizyczną lub prawną podlegającą jurysdykcji tego Państwa Członkowskiego, która zamierza dokonać przemieszczenia odpadów lub zlecić takie przemieszczanie i na której ciąży obowiązek zgłoszenia. Zgłaszającym jest jedna z osób lub jeden z podmiotów wyszczególnionych poniżej, w kolejności przyjętej w tym wykazie:    i) wytwórca pierwotny; lub    ii) posiadający zezwolenie nowy wytwórca, który wykonuje działania poprzedzające przemieszczanie; lub    iii) posiadający zezwolenie podmiot zbierający, który w wyniku połączenia niewielkich ilości jednego rodzaju odpadów zebranych z różnych źródeł utworzył wysyłkę, która ma się rozpocząć z jednego miejsca wskazanego w zgłoszeniu; lub    iv) zarejestrowany sprzedawca, który został upoważniony na piśmie przez wytwórcę pierwotnego, nowego wytwórcę lub posiadający zezwolenie podmiot zbierający, określonych w pkt i), ii) oraz iii), do działania w ich imieniu w charakterze zgłaszającego;    v) zarejestrowany pośrednik, który został upoważniony na piśmie przez wytwórcę pierwotnego, nowego wytwórcę lub posiadający zezwolenie podmiot zbierający, określonych w pkt i), ii) oraz iii), do działania w ich imieniu w charakterze zgłaszającego;    vi) posiadacz, jeżeli wszystkie osoby określone w pkt i), ii), iii), iv) oraz w odpowiednich przypadkach w pkt v) są nieznane lub niewypłacalne. W przypadku gdy zgłaszający określony w pkt iv) lub v) nie dopełnia obowiązków w zakresie odbioru, określonych w art. 22-25, wytwórca pierwotny, nowy wytwórca lub upoważniony podmiot zbierający określeni odpowiednio w pkt i), ii) lub iii), którzy upoważnili sprzedawcę lub pośrednika do działania w ich imieniu, są uznawani za zgłaszającego do celów wymienionych przepisów dotyczących obowiązku odbioru. W przypadku nielegalnego przemieszczenia zgłoszonego przez sprzedawcę lub pośrednika określonych w pkt iv) lub v), osobę określoną w pkt i), ii) lub iii), która upoważniła tego sprzedawcę lub pośrednika do działania w jej imieniu, uznaje się do celów niniejszego rozporządzenia za zgłaszającego;   b) w przypadku przywozu do Wspólnoty lub tranzytu przez terytorium Wspólnoty odpadów niepochodzących z Państwa Członkowskiego każdą spośród następujących osób fizycznych lub prawnych podlegających jurysdykcji państwa wysyłki odpadów, która zamierza zrealizować przemieszczanie odpadów albo doprowadziła do przemieszczenia odpadów:     i) osobę określoną w przepisach państwa wysyłki albo też gdy nie określają one takiej osoby;     ii) osobę będącą posiadaczem odpadów w momencie wywozu.” Z art. 24 ust. 2 rozporządzenia 1013/2006 wynika także, że obowiązek odbioru, odzysku lub unieszkodliwienia jest realizowany w terminie 30 dni od dnia, w którym zainteresowany właściwy organ wysyłki dowiedział się lub został powiadomiony na piśmie przez właściwe organy miejsca przeznaczenia lub tranzytu o nielegalnym przemieszczaniu oraz o przyczynach jego zaistnienia, lub w innym terminie uzgodnionym przez zainteresowane właściwe organy. Podstawą powyższego zgłoszenia mogą być informacje przekazane właściwym organom miejsca przeznaczenia lub tranzytu między innymi przez inne właściwe organy. W przypadku odbioru określonego w lit. a), b) i c) należy sporządzić nowe zgłoszenie, chyba że właściwe organy zgodnie uznają za wystarczający uzasadniony wniosek początkowego właściwego organu wysyłki. Nowe zgłoszenie sporządza podmiot lub organ określony w lit. a), b), c) według określonego tam porządku. Ponadto żaden właściwy organ nie może zgłosić sprzeciwu wobec odbioru odpadów pochodzących z nielegalnego przemieszczania. W przypadku przyjęcia przez właściwy organ wysyłki rozwiązań alternatywnych określonych w lit. d) i e) nowego zgłoszenia dokonuje początkowy właściwy organ wysyłki lub osoba fizyczna lub prawna działająca w jego imieniu, chyba że właściwe organy zgodnie uznają za wystarczający należycie uzasadniony wniosek tego organu. Odmienne zasady obowiązują, gdy odpowiedzialność za nielegalne przemieszczenie ponosi odbiorca, czyli zgodnie z art. 2 pkt 14 rozporządzenia 1013/2006, „każda osoba lub przedsiębiorstwo podlegające jurysdykcji państwa przeznaczenia, do których odpady są przesyłane w celu ich odzysku lub unieszkodliwienia.” Art. 24 ust. 3 rozporządzenia 1013/2006 stanowi, że „jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi odbiorca, właściwy organ miejsca przeznaczenia zapewnia, że przedmiotowe odpady zostaną poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie:   a) przez odbiorcę; lub, jeżeli jest to niewykonalne,   b) przez właściwy organ albo osobę fizyczną lub prawną działającą w jego imieniu.”Warto zauważyć, że w praktyce może się zdarzyć, iż odbiorca jest jednocześnie zgłaszającym, na co zresztą wskazuje się w literaturze.1 Dalej art. 24 ust. 3 rozporządzenia 1013/2006 przewiduje, że powyższy obowiązek odzysku lub unieszkodliwienia jest realizowany w terminie 30 dni od dnia, w którym zainteresowany właściwy organ miejsca przeznaczenia dowiedział się lub został powiadomiony na piśmie przez właściwe organy miejsca wysyłki lub tranzytu o nielegalnym przemieszczaniu i przyczynach jego zaistnienia lub w innym terminie uzgodnionym przez zainteresowane właściwe organy. Podstawą powyższego zgłoszenia mogą być informacje przekazane właściwym organom wysyłki lub tranzytu między innymi przez inne właściwe organy. W tym celu zainteresowane właściwe organy współpracują ze sobą w niezbędnym zakresie przy odzysku lub unieszkodliwianiu odpadów. Warto także zaznaczyć, że zgodnie z art. 24 ust. 5 rozporządzenia 1013/2006, „jeżeli odpowiedzialnością za nielegalne przemieszczanie nie można obciążyć ani zgłaszającego, ani odbiorcy, zainteresowane właściwe organy współpracują w celu zapewnienia, by dane odpady zostały poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu.” Natomiast szczegółowe zasady ponoszenia kosztów wynikających z odbioru odpadów pochodzących z nielegalnego przemieszczenia, obejmujące koszty ich transportu, odzysku lub unieszkodliwiania, składowania, uzależnione od danego stanu faktycznego, określa art. 25 rozporządzenia 1013/2006. Uzupełnieniem regulacji przewidzianej w rozporządzeniu 1013/2006, są przepisy ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Zgodnie z art. 25 ust. 1 i art. 26 tej ustawy, „w przypadku stwierdzenia nielegalnego międzynarodowego przemieszczania odpadów albo na podstawie powiadomienia o nielegalnym przemieszczeniu otrzymanego w trybie art. 24 ust. 1 rozporządzenia nr 1013/2006, Główny Inspektor Ochrony Środowiska wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wzywa:   1) zgłaszającego lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiot zobowiązany do dokonania zgłoszenia - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady,   2) odbiorcę odpadów - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów - w drodze postanowienia, do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006, określając termin realizacji działań wynikających z tych procedur, nie dłuższy niż 30 dni.” Na postanowienie służy zażalenie do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska. Procedury określone w art. 24 rozporządzenia 1013/2006 (wyżej zacytowany w całości) przewidują zasadniczo obowiązki trzech rodzajów podmiotów na zasadzie alternatywy rozłącznej2:   1) zgłaszającego – polegające przede wszystkim na odbiorze odpadów z zagranicy;   2) odbiorcy – polegające przede wszystkim na zagospodarowaniu odpadów w kraju;   3) osoby, która zorganizowała nielegalne przemieszczenie – polegające przede wszystkim na odebraniu odpadów z zagranicy lub wysłaniu odpadów za granicę w zależności od tego czy pełniła ona rolę podobną do roli zgłaszającego czy też podobną do roli odbiorcy – jest ona formalnie traktowana zawsze tak samo jak zgłaszający. Po bezskutecznym upływie terminu wskazanego w postanowieniu Główny Inspektor Ochrony Środowiska, w drodze decyzji:   1) nakazuje podmiotowi, który dokonał zgłoszenia, lub, jeżeli nie dokonano zgłoszenia, podmiotowi zobowiązanemu do dokonania zgłoszenia odebranie odpadów zwróconych z zagranicy oraz określa sposób gospodarowania tymi odpadami na terenie kraju - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady z terenu kraju;   2) nakazuje odbiorcy odpadów odesłanie ich do kraju wysyłki albo określa sposób gospodarowania tymi odpadami na terenie kraju - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi wysyłający odpady sprowadzone nielegalnie spoza terenu kraju;   3) określa sposób gospodarowania tymi odpadami na terenie kraju - jeżeli za nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów odpowiedzialność ponosi odbiorca odpadów sprowadzonych nielegalnie na teren kraju;   4) nakazuje transportującemu te odpady odesłanie ich do kraju wysyłki - jeżeli nieznany jest wysyłający i odbiorca odpadów. Z powyższego wynika, że procedura określona w art. 25 i 26 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów ma charakter dwuetapowy – najpierw Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydaje postanowienie w którym zobowiązuje podmiot odpowiedzialny za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów do zastosowania procedur określonych w art. 24 rozporządzenia 1013/2006. Aby wydać takie postanowienie, organ musi ustalić kto ponosi odpowiedzialność za nielegalne międzynarodowe przemieszczenie odpadów – czy jest to zgłaszający/podmiot zobowiązany do zgłoszenia (należy posługiwać się definicją z rozporządzenia 1013/2006) czy też odbiorca odpadów, zdefiniowany w ustawie o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Obowiązek określony w postanowieniu powinien być wykonany w terminie 30 dni. Jeśli termin ten bezskutecznie upłynie – Główny Inspektor Ochrony Środowiska wydaje decyzję o treści określonej w art. 26 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Treść tego przepisu częściowo pokrywa się z art. 24 rozporządzenia 1013/2006, przy czym obowiązki określone w tym drugi mają bardziej szczegółowy charakter. Warto też zauważyć, iż zarówno na mocy art. 24 rozporządzenia 1013/2006 (a więc w postanowieniu Głównego Inspektora Ochrony Środowiska), jak i zgodnie z art. 26 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów istnieje możliwość określenia sposobu gospodarowania odpadami (np. gdy nie ma możliwości, aby odbiorca odpadów odesłał je do kraju wysyłki). Określenie sposobu gospodarowania odpadami może polegać m.in. na zobowiązaniu strony do oddania odpadów do przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie zbierania i odzysku przedmiotowych odpadów.3 W orzecznictwie wskazuje się, że procedury określone w art. 24 rozporządzenia 1013/2006 zatytułowanym ‘odbiór w przypadku, gdy przemieszczenie jest nielegalne’ nie stanowią przepadku w rozumieniu art. 46 Konstytucji. Ponadto stosowanie procedur wynikających z tego przepisu jest skutkiem realizacji zasady wynikającej z art. 288 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/30 z późn. zm.), który stanowi, że rozporządzenia mają zasięg ogólny, wiążą w całości i są bezpośrednio stosowane we wszystkich Państwach Członkowskich. Na mocy art. 25 ust. 2 ustawy o międzynarodowy przemieszczaniu odpadów,  o wszczęciu postępowania i wydaniu postanowienia Główny Inspektor Ochrony Środowiska powiadamia, odpowiednio właściwe organy państwa przeznaczenia, tranzytu lub wywozu oraz ministra właściwego do spraw finansów publicznych, Komendanta Głównego Straży Granicznej, Komendanta Głównego Policji oraz odpowiednio Głównego Inspektora Transportu Drogowego, Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, a także wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska właściwego ze względu na miejsce prowadzenia procesu odzysku lub unieszkodliwiania lub siedziby zgłaszającego lub odbiorcy odpadów sprowadzonych nielegalnie. Dodatkowo zgodnie z art. 27 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, organ administracji publicznej który stwierdził nielegalne międzynarodowe przemieszczanie odpadów, podejmuje niezwłocznie działania mające na celu zabezpieczenie przed oddziaływaniem odpadów na środowisko, w tym szczególnie życie i zdrowie ludzi oraz niezwłocznie przekazuje zawiadomienie do Głównego Inspektora Ochrony Środowiska wraz z kompletną dokumentacją sprawy oraz informację o podjętych działaniach. Główny Inspektor Ochrony Środowiska, na podstawie tych dokumentów wszczyna z urzędu postępowanie administracyjne i wydaje decyzję, o której mowa w art. 26. Po wszczęciu postępowania administracyjnego Główny Inspektor Ochrony Środowiska, po konsultacji z organem, który dokonał ujawnienia transportu nielegalnie przemieszczanych odpadów, w drodze postanowienia, zobowiązuje odbiorcę odpadów sprowadzonych nielegalnie do określonego sposobu postępowania z tymi odpadami, do czasu zakończenia procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006 lub do czasu wydania decyzji, o której mowa w art. 26. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Jak wynika z przepisów, wszystkie organy, które potencjalnie mogą ujawnić fakt nielegalne międzynarodowego przemieszczania odpadów, mają obowiązek poinformować o tym Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, a by ten mógł podjąć odpowiednie działania. Art. 28 ust. 1 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów stanowi, że „decyzjom, o których mowa w art. 24 ust. 1, art. 26 oraz art. 27 ust. 3, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.” Niezależnie od powyższego, na mocy art. 32 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nakłada:   - na odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie bez dokonania zgłoszenia, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 300.000 zł;   - na wysyłającego odpady bez dokonania zgłoszenia, jeżeli takie zgłoszenie jest wymagane zgodnie z art. 3 rozporządzenia nr 1013/2006, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 300.000 zł;   - na wysyłającego odpady, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 300.000 zł, jeżeli ten, choćby nieumyślnie, dokonał wysyłki odpadów:   1) bez zgody zainteresowanych właściwych organów;   2) gdy zgoda zainteresowanych właściwych organów została uzyskana w wyniku fałszerstwa, wprowadzenia w błąd lub oszustwa;   3) w sposób, który nie jest zgodny ze sposobem określonym w dokumencie zgłoszenia transgranicznego przesyłania (przemieszczania) odpadów, o którym mowa w załączniku IA do rozporządzenia nr 1013/2006, lub w dokumencie przesyłania dotyczącym transgranicznego przesyłania (przemieszczania) odpadów, o którym mowa w załączniku IB do rozporządzenia nr 1013/2006;   - na odbiorcę odpadów sprowadzonych nielegalnie, który nie zastosował się do postanowienia, o którym mowa w art. 27 ust. 4 (zobowiązanie odbiorcy odpadów sprowadzonych nielegalnie do określonego sposobu postępowania z tymi odpadami, do czasu zakończenia procedur określonych w art. 24 rozporządzenia nr 1013/2006 lub do czasu wydania decyzji, o której mowa w art. 26), w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 25.000 do 150.000 zł. Z powyższego wynika, że możliwość nałożenia kary pieniężnej ma szerszy zakres w stosunku do wysyłającego odpady niż odbiorcy. O ile pojęcie ‘wysyłającego odpady’ nie jest zdefiniowane, to zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, odbiorca odpadów sprowadzonych nielegalnie to każda osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna, do której zostały przemieszczone nielegalnie odpady; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi, na której znajdują się nielegalnie przemieszczone odpady, jest odbiorcą odpadów sprowadzonych nielegalnie. Warto zaznaczyć, iż odpowiedzialność odbiorcy odpadów (przy czym tak samo wysyłającego odpady) ma charakter obiektywny, niezależny od winy, na co wskazuje się w orzecznictwie: „Nie mają również takiego wpływu powołane przez stronę zaniedbania kontrahenta [...] (dostarczenie towaru niskiej jakości, wadliwe spakowanie towaru). Trafnie wskazano w postępowaniu administracyjnym, iż art.32 ust.1 ustawy nie przewiduje ewentualności zwolnienia się odbiorcy odpadów z odpowiedzialności administracyjnej w razie wykazania winy podmiotu dostarczającego odpady.”4 Trzeba także zauważyć, że przy ustalaniu wysokości kar pieniężnych należy uwzględnić w szczególności ilość, rodzaj i charakter odpadów, w tym możliwość zagrożeń dla ludzi i środowiska powodowanych przez te odpady, oraz okoliczności uprzedniego naruszenia przepisów ustawy i rozporządzenia nr 1013/2006 (art. 34 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów). Zgodnie z art. 35 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, wykonanie kary pieniężnej nałożonej przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska ulega zawieszeniu do czasu uprawomocnienia się decyzji. Karę pieniężną wnosi się na rachunek wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska, który wydał decyzje w przedmiocie wymierzenia kary w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji. W przypadku bezskutecznego upływu tego terminu kara pieniężna podlega ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Warto także zauważyć, iż w orzecznictwie5 wskazuje się, że warunkiem nałożenia w drodze decyzji administracyjnej kary pieniężnej przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska jest ostateczność decyzji wydanej przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska na podstawie art. 25-27 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów. Odnośnie odpowiedzialności prawnokarnej, to zgodnie z art. 31 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, „kto wbrew obowiązkowi nie wykonuje decyzji nakazującej odesłanie odpadów, przywiezionych na teren kraju, do kraju wysyłki lub określającej sposób zagospodarowania tych odpadów na terytorium kraju podlega karze aresztu albo grzywny.” Osoba fizyczna lub jednostka organizacyjna uczestnicząca w międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, która wbrew obowiązkowi nie przedkłada uprawnionym organom lub osobom dokumentów lub informacji wymaganych w międzynarodowym przemieszczaniu odpadów podlega karze grzywny. Orzekanie w tych sprawach następuje na zasadach i w trybie określonym Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia. Dodatkowo należy mieć na uwadze przepisy regulujące odpowiedzialność za przestępstwa. Zgodnie z art. 183 § 5 k.k., „kto bez wymaganego zgłoszenia lub zezwolenia, albo wbrew jego warunkom przywozi z zagranicy lub wywozi za granicę odpady niebezpieczne, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Jeśli sprawca działa nieumyślnie, to podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2” (art. 183 § 6 k.k.). 2.4. Przemieszczanie odpadów z państwa Unii Europejskiej do Polski lub tranzytem przez Polskę na podstawie wymaganych dokumentów, które są podrobione Wszystkie uwagi w pkt 2.3. odnoszą się także do przemieszczania odpadów na podstawie podrobionych dokumentów, zgodnie bowiem z art. 2 pkt 35 rozporządzenia 1013/2006, ‘nielegalne przemieszczanie’ oznacza przemieszczanie odpadów dokonane m.in. w przypadku gdy zgoda zainteresowanych właściwych organów została uzyskana w wyniku fałszerstwa, wprowadzenia w błąd albo oszustwa lub w sposób, który nie jest zgodny z określonym w dokumencie zgłoszeniowym lub w dokumentach przesyłania. Warto też zauważyć, iż zgodnie z art. 32 ust. 3 pkt 2 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska nakłada na wysyłającego odpady, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości od 50.000 do 300.000 zł, jeżeli ten, choćby nieumyślnie, dokonał wysyłki odpadów gdy zgoda zainteresowanych właściwych organów została uzyskana w wyniku fałszerstwa, wprowadzenia w błąd lub oszustwa. Kara pieniężna zgodnie z tym przepisem może być jednak nałożona wyłącznie na wysyłającego odpady. 2.5. Uznanie przez organy, iż następuje przemieszczenie odpadów, pomimo iż w liście przewozowym napisane jest, że nie są to odpady Jeśli w trakcie kontroli środka transportu organy administracji uznają, że transportowane są nie samochodów określone towary (których obrót może odbywać się bez ograniczeń), lecz odpady, to będzie to równoznaczne z nielegalnym przemieszczaniem odpadów bez wymaganego zgłoszenia lub zgody – w tym zakresie aktualne są więc uwagi z pkt 2.3. Jeśli więc zostanie wydane postanowienie lub decyzja, o których mowa w art. 25-27 ustawy o międzynarodowym przemieszczaniu odpadów, to należy w zażaleniu lub w odwołaniu od decyzji wnosić o ich uchylenie, podając argumenty przemawiające za tym, że transportowane towary nie są odpadami. Tak samo należy postąpić w przypadku nałożenia w drodze decyzji kary pieniężnej. 3. Wnioski 3.1. Przewóz odpadów niebezpiecznych nie podlega ADR ani też tym samym ustawie o przewozie towarów niebezpiecznych, jeśli zostały spełnione wymogi określone w samej ADR. Jeśli wymogi te nie są spełnione, przewóz odpadów niebezpiecznych powinien być zgodny z ADR. Naruszenie ADR, a więc wystąpienie nieprawidłowości związanych z przewozem towarów niebezpiecznych, umożliwia właściwym organom (inspektorom Inspekcji Transportu Drogowego, funkcjonariuszom Policji, Straży Granicznej, celnikom) zatrzymanie środka transportu, jego usunięcie wraz z ładunkiem i zdeponowanie w miejscu postojowym umożliwiającym bezpieczne jego pozostawienie na koszt właściciela lub posiadacza środka transportu. Środek transportu może być zwrócony uprawnionej osobie po usunięciu nieprawidłowości i pokryciu kosztów związanych z jego usunięciem, postojem i czynnościami zabezpieczającymi. Ponadto właściwe organy są uprawnione do nałożenia w drodze decyzji administracyjnej kary pieniężnej w wysokości od 200 zł do 10.000 zł na uczestnika ruchu, który prowadzi działalność związaną z przewozem towarów niebezpiecznych, przy czym przepisy wprowadzają ograniczenia w wysokości sumy kar. Pojęcie uczestnika ruchu jest szerokie i oznacza zarówno odbiorcę, nadawcę, jak i przewoźnika, a także załadowcę, pakującego, napełniającego i operatora kontenera. Niezależnie od tego, na kierującego pojazdem, osobę prowadzącą inny środek transportu, członka załogi środka transportu lub inną osobę fizyczną wykonującą czynności związane z przewozem towarów niebezpiecznych, która narusza obowiązki lub warunki przewozu towarów niebezpiecznych, nakłada się karę grzywny na zasadach określonych w Kodeksie postępowania w sprawach o wykroczenia.3.2. Przemieszczenie odpadów bez wymaganego zgłoszenia lub zgody (zezwolenia) stanowi tzw. nielegalne przemieszczenie odpadów. Czynności podejmowane w stosunku do odpadów nielegalnie przemieszczonych zależą od tego kto ponosi odpowiedzialność za nielegalne przemieszczenie. Regulacje te są bardzo szczegółowe, a ich zastosowanie wymaga dokładnej analizy danego stanu faktycznego. Jako najważniejsze zasady można wskazać, iż jeśli odpowiedzialność tę ponosi zgłaszający, to odpady co do zasady powinny zostać odebrane, względnie poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu. Jeżeli odpowiedzialność za nielegalne przemieszczanie ponosi odbiorca, odpady powinny zostać co do zasady poddane odzyskowi lub unieszkodliwianiu w sposób racjonalny ekologicznie. Natomiast jeżeli odpowiedzialnością za nielegalne przemieszczanie nie można obciążyć ani zgłaszającego, ani odbiorcy, zainteresowane właściwe organy współpracują w celu zapewnienia, by dane odpady zostały poddane odzyskowi lub unieszkodliwieniu. Niewykonanie zobowiązania wskazanego w postanowieniu Głównego Inspektora Ochrony Środowiska skutkuje wydaniem przez ten organ decyzji nakazującej bądź to odbiór odpadów zgłoszonych z zagranicy bądź to odesłanie odpadów do kraju wysyłki bądź to określającej sposób gospodarowania odpadami na terenie kraju. Zarówno postanowienia, jak i decyzje Głównego Inspektora Ochrony Środowiska podlegają zaskarżeniu. Niezależnie od postępowania prowadzonego przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska, wojewódzki inspektor ochrony środowiska nakłada w drodze decyzji kary pieniężne na odbiorcę odpadów przywiezionych nielegalnie bez dokonania zgłoszenia, na wysyłającego odpady bez dokonania zgłoszenia, jeżeli takie zgłoszenie jest wymagane zgodnie z art. 3 rozporządzenia nr 1013/2006 oraz na wysyłającego odpady, jeżeli ten, choćby nieumyślnie, dokonał wysyłki odpadów bez zgody zainteresowanych właściwych organów oraz na odbiorcę odpadów, który nie zastosował się do postanowienia w sprawie postępowania z odpadami nielegalnie sprowadzonymi. Kary pieniężne wynoszą od 25.000 zł do 300.000 zł.3.3. Takie same zasady jak w stosunku do odpadów przemieszczanych bez wymaganego zgłoszenia lub zgody obowiązują także odnośnie odpadów przemieszczanych na podstawie dokumentów podrobionych.3.4. Jeśli w trakcie kontroli środka transportu organy administracji uznają, że transportowane są nie samochodów określone w liście przewozowym towary (których obrót może odbywać się bez ograniczeń), lecz odpady, to będzie to równoznaczne z nielegalnym przemieszczaniem odpadów bez wymaganego zgłoszenia lub zgody.3.5. Czyn polegający na przewożeniu z zagranicy lub wywozie za granicę odpadów niebezpiecznych bez wymaganego zgłoszenia lub zezwolenia albo wbrew jego warunkom podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. 1) J. Jendrośka, J. Jerzmański, Prawo ochrony środowiska dla praktyków, listopad 2007, tom III, rozdział 7.8.3.1., str. 36.2) Klasyfikacja obowiązków za J. Jendrośka, J. Jerzmański, Prawo ochrony środowiska dla praktyków, listopad 2007, tom III, rozdział 7.8.3.1., str. 34. 3) Tak w sprawie będącej przedmiotem rozstrzygnięcia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 443/11, orzeczenia.nsa.gov.pl, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w warszawie z dnia 1 lutego 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 2156/10, orzeczenia.nsa.gov.pl w sprawach dotyczących sprowadzenia pojazdów uznanych przez organy za odpad.4) Wyrok Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 1305/08, orzeczenia.nsa.gov.pl; tak samo wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 605/10, orzeczenia.nsa.gov.pl , wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lutego 2011 r., sygn. akt IV SA/Wa 2279/10, orzeczenia.nsa.gov.pl.5) Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2009 r., sygn. akt IV SA/Wa 1585/09, LEX nr 588412.