Kiedy może zostać nałożony obowiązek sporządzenia przeglądu ekologicznego?
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 1232 ze zm.), dalej „p.o.ś.”, w art. 237przewiduje możliwość zobowiązania podmiotu prowadzącego instalację do sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego.
Z postanowień wskazanego artykułu wynika, że w praktyce mamy do czynienia z kolejnym postępowaniem administracyjnym, którego zwieńczeniem będzie wydanie przez właściwy organ ochrony środowiska decyzji o charakterze uznaniowym, na co wskazuje posłużenie się przez ustawodawcę określeniem „organ może…”.
Mimo, że mamy tutaj do czynienia z decyzją uznaniową, organ nie dysponuje nieograniczoną swobodą. Przesłanką uzasadniającą nałożenie przedmiotowego obowiązku jest bowiem istnienie instalacji w rozumieniu art. 3 pkt. 6 p. o. ś., mogącej negatywnie oddziaływać na środowiska.
Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 11 stycznia 2012r. (II OSK 2017/10): „przesłanką wystarczającą do nałożenia obowiązku sporządzenia i przedłożenia przeglądu ekologicznego nie jest sam fakt prowadzenia przez oznaczony podmiot jakiejkolwiek instalacji mogącej negatywnie oddziaływać na środowisko, lecz konkretnej instalacji, z funkcjonowaniem której mogą się wiązać takie skutki, a w rezultacie obowiązkiem organu jest ustalenie, czy w dacie wydania decyzji w tym przedmiocie taka instalacja istnieje”. Niespełnienie tej przesłanki, powoduje bezprzedmiotowość całego postępowania.
Organ administracji powinien w uzasadnieniu wykazać, że w związku z funkcjonowaniem konkretnej instalacji występuje możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko.
Ustawodawca nie uzależnia przy tym uprawnienia organu od przekroczenia przez instalację obowiązujących ją standardów emisyjnych albo od wystąpienia negatywnych skutków oddziaływania na środowisko, a jedynie od możliwości ich wystąpienia. Potwierdzeniem lub zaprzeczeniem takiej możliwości (niebezpieczeństwa) będą wnioski wypływające z samego przeglądu.
W wyroku z dnia 26 września 2013 roku (II OSK 1568/12) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił iż „negatywne oddziaływanie na środowisko nie wiąże się wyłącznie z ustaleniem, czy dana instalacja przekracza lub nie przekracza określonych prawem wartości maksymalnych jako bezpiecznych dla środowiska. Nie można wykluczyć, że w konkretnej sprawie nawet w przypadku dochowania takich dopuszczalnych przez prawo poziomów oddziaływania może mimo wszystko dojść do negatywnego oddziaływania na środowisko, tym bardziej jeżeli mamy do czynienia z instalacją, która z samego założenia takie negatywne oddziaływanie powoduje”.
Cele, którym ma służyć ów przegląd, nie są w ustawie bezpośrednio wskazane. Odpowiedź na to pytanie jest istotna z punktu widzenia oceny, w jakich przypadkach obowiązek sporządzenia przeglądu może się zaktualizować. Rozwiązania tego problemu należy poszukiwać w tym, jakie ewentualne środki zaradcze mogą zostać podjęte, gdy z przeglądu będzie wynikać, iż faktycznie w konkretnym przypadku występuje negatywne oddziaływanie na środowisko.
W orzecznictwie przyjmuje się, że mówiąc o celach, jakim służyć ma nałożenie obowiązku wynikającego z art. 237 p.o.ś., wskazać należy przede wszystkim na postępowanie zmierzające do utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania (art. 135 p.o.ś.), postępowanie w sprawie wydania tzw. decyzji naprawczej (art. 362 p.o.ś.) oraz postępowanie mające na celu ustalenie programu dostosowawczego (art. 426 ust. 4 pkt. 2 p.o.ś.), przy czym w tym ostatnim przypadku przegląd sporządzany jest z własnej inicjatywy podmiotu prowadzącego instalację.
Warto podkreślić, iż decyzja z art. 237 p.o.ś. nie może stanowić sankcji dla podmiotu prowadzącego instalację za przekraczanie norm ochrony środowiska, czy też niedostarczenie w żądanym przez organ terminie określonych wyników badań czy pomiarów.
Organ zawsze ma obowiązek uzasadnienia decyzji i wskazania dlaczego, in concreto, zachodziła konieczność jej wydania. Brak takiej argumentacji może spowodować, w razie wniesienia odwołania, wyeliminowanie decyzji z obrotu prawnego.
Stan prawny: 7 maja 2014 r.
- Zaloguj lub zarejestruj się aby dodawać komentarze
Masz pytania?
Skontaktuj się z naszym ekspertem
/
/